Alle uitgaven

Alle uitgaven

Vacatures

Vacatures

Volledige uitgave

Examens november 2025

Welkom bij alweer de laatste editie in deze jaargang van Examens, tijdschrift voor de toetspraktijk.
Ook voor deze editie hebben we weer ons uiterste best gedaan verschillende bijdragen te verzamelen, met als doel u te informeren, inspireren en deelgenoot te maken van nieuwe perspectieven in het complexe toetslandschap vanuit verschillende sectoren. Met veel plezier nemen we u mee in een aantal mooie bijdragen!

Het eerste artikel is van Martijn Leenknecht, Ineke Huybrechts, Ester van der Linden en Christel van den Hooven. Zij gaan in op feedback-vriendelijk onderwijs. De tweede bijdrage komt van Sietse Brands en collega’s (Universiteit Twente en Teelen), die de focus verleggen naar de professionalisering van de beoordelaar. Op basis van video-onderzoek in het mbo delen zij een fascinerend inzicht: beoordelaars verschillen niet zozeer in wat zij zien, maar vooral in hoe zij het geobserveerde handelen interpreteren. Een krachtig pleidooi voor de inzet van video in kalibratiesessies, om zo impliciete normen expliciet en bespreekbaar te maken en te werken aan een gedeelde beoordelingscultuur. De volgende bijdrage heeft een geheel andere focus, maar is zeker niet minder interessant. Collega’s Jan Jacobs, Jan Jacobs, en Remco Feskens doken in de ‘big data’ van mbo-instelling Yuverta. Hun analyse van ruim 140.000 inschrijvingen legt opvallende patronen bloot rondom kansengelijkheid. De meest prikkelende bevinding is de sterke correlatie tussen slagingspercentages en stedelijkheid – een verband dat in hun data zelfs sterker blijkt dan de sociaaleconomische achterstandsscore. Een bijdrage die aanzet tot nadenken over de context van de student en de aansluiting van het curriculum.

Abonnement

Abonnement

Proefnummer

Proefnummer

Artikelen uit deze uitgave

Wat als wij onbedoeld studenten in feedbackvalkuilen leiden?

Auteur: Martijn Leenknecht, Ineke Huybrechts, Ester van der Linden & Christel van den Hooven

Docenten in het hoger onderwijs slagen er niet altijd (direct) in om studenten de juiste actieve houding te laten ontwikkelen die wel van hen wordt verwacht. Met name in feedbackprocessen lopen docenten hier tegen aan, studenten wachten af en vragen nauwelijks feedback. 

Tentamenfraude door gebruikmaking AI

Auteur: Ton Lamers

Het kon niet uitblijven: vroeg of laat moest in deze rubriek het onderwerp ‘tentamenfraude met behulp van Artificial Intelligence (AI)’ aan bod komen. Bij deze is het zover. In deze bijdrage wordt de uitspraak van de Afdeling rechtspraak van de Raad van State (hierna: de Afdeling) van 30 juli 2025 (ECLI:NL:RVS:2025:3585) besproken. Zie kader voor een uitleg over de codering van deze jurisprudentieverwijzing.

Beoordelen in Beeld

Auteur: Sietse Brands, Bas Kollöffel, Maaike Endedijk, Jaap Brunnekreef

Betrouwbare beoordelingen zijn essentieel, maar hoe groot zijn de verschillen tussen beoordelaars, en waarop baseren zij hun oordeel? In dit artikel worden de resultaten gepresenteerd van een studie waarin videobeelden zijn gebruikt om te onderzoeken hoe beoordelaars tot beslissingen komen. De bevindingen laten zien hoe video kan bijdragen aan meer betrouwbare beoordelingen.

De Academische Woordenschattoets

Auteur: Tom Haze

Het beschikken over een grote woordenschat vormt een belangrijke basis voor studiesucces in het hbo, zo blijkt uit onderzoek (Elffers, 2018, Welie et al., 2021, Welie et al., 2023). Maar hoe weet men waar de student staat qua niveau? Bij de pabo van NHL Stenden wordt de Academische Woordenschattoets (AWT) van Cito ingezet om hier meer inzicht in te krijgen.

Inschrijvingsgegevens als indicator voor examenresultaten en kansengelijkheid in het mbo: Yuverta 20

Auteur: Jan W.J. Jacobs, Jan P.A.M. Jacobs, Remco C.W. Feskens

Examinering speelt in het Nederlands middelbaar beroepsonderwijs (mbo) een belangrijke rol. De resultaten ervan zijn echter zelden diepgaand geanalyseerd. Dit artikel is gebaseerd op inschrijvingsgegevens van 2016 tot en met 2024 van Yuverta, een van de mbo-instellingen. 

In de schijnwerpers: Max van Haastrecht

Auteur: Kelly Beekman

In deze rubriek zetten we iemand in de schijnwerpers die via verschillende activiteiten bijdraagt aan het verhogen van de kwaliteit van toetsing in Nederland. In deze aflevering is het de beurt aan dr. Max van Haastrecht. Hij is werkzaam als onderwijskundig onderzoeker bij CitoLab, de onderzoeks- en innovatieafdeling van Stichting Cito, en als docent bij de Master Toetsdeskundige van Fontys Hogescholen.

Gezien en gelezen

Auteur: Jan Jacobs

Toetsing en Examinering, Juridische & Onderwijskundige grondslagen. Henk van Berkel, 2025

Henk van Berkel heeft op 23 mei 2025 bij Fontys Hogeschool in Tilburg zijn laatste boek met een symposium mogen presenteren aan vele vertegenwoordigers uit de Nederlandse toets- en examenwereld. Hij brengt in Toetsing & Examinering – juridische & onderwijskundige
grondslagen twee werelden samen. De wereld van het recht rondom toets- en examenbeslissingen en de wereld van de onderwijskundige
aspecten gericht op de voorbereidingen op toetsing inclusief feedback en feedforward, examinering en diplomabeslissingen.